Vỗ ợ hơi giúp trẻ sơ sinh đẩy khí dư ra ngoài sau khi bú, giảm đầy hơi, nôn trớ và quấy khóc. Thực hiện đúng kỹ thuật sẽ giúp bé dễ chịu hơn, ngủ ngon hơn và hạn chế trào ngược. Ba mẹ nên vỗ ợ hơi sau mỗi cữ bú hoặc khi bé có dấu hiệu khó chịu do đầy hơi.
Nhiều mẹ từng bế con trên tay mà không biết vì sao bé vừa bú xong lại vặn mình, đỏ mặt, khóc ré lên. Có khi chỉ cần một tiếng “ợ” nhỏ thôi, bé đã dịu lại ngay. Đó là lý do vì sao việc vỗ ợ hơi đúng cách lại quan trọng đến vậy trong những tháng đầu đời.
Vì sao trẻ sơ sinh cần được vỗ ợ hơi?
Trẻ sơ sinh dễ nuốt phải không khí khi:
- Bú bình
- Ngậm ti sai khớp
- Khóc trước khi bú
- Bú quá nhanh
Theo khuyến nghị chăm sóc trẻ sơ sinh của American Academy of Pediatrics, việc giúp bé giải phóng khí dư sau bú có thể giảm tình trạng trào ngược nhẹ và khó chịu đường tiêu hóa.
Khí bị giữ lại trong dạ dày có thể gây:
- Đầy hơi
- Nôn trớ
- Quấy khóc
- Bú kém
- Ngủ chập chờn
Chỉ một thao tác nhỏ nhưng có thể cải thiện rất nhiều sự thoải mái cho bé.
Khi nào nên vỗ ợ hơi cho trẻ?
Ba mẹ nên vỗ ợ hơi:
- Sau mỗi cữ bú
- Giữa cữ bú nếu bé bú bình
- Khi bé có dấu hiệu vặn mình, cong lưng
- Khi bé quấy sau ăn
Nếu bé ngủ ngay sau bú và không khó chịu, có thể không cần cố ép ợ.
Không phải bé nào cũng ợ thành tiếng rõ ràng. Đôi khi chỉ cần bé thư giãn hơn là đã đủ.
3 cách vỗ ợ hơi cho trẻ sơ sinh phổ biến và an toàn
1. Vỗ ợ hơi tư thế bế vác vai (phổ biến nhất)
Cách thực hiện:
- Đặt bé tựa đầu lên vai mẹ
- Giữ chắc lưng và mông bé
- Dùng tay còn lại vỗ nhẹ hoặc xoa lưng theo chiều từ dưới lên
Phù hợp với trẻ sơ sinh dưới 3 tháng.
Lưu ý: đặt khăn trên vai vì bé có thể trớ nhẹ.
2. Tư thế ngồi trên đùi
- Cho bé ngồi trên đùi
- Một tay đỡ cằm và ngực
- Tay còn lại vỗ nhẹ lưng
Phù hợp khi bé đã cứng cổ hơn.
Không nên để cổ bé gập về phía trước.
3. Tư thế nằm sấp trên đùi
- Đặt bé nằm sấp ngang đùi
- Đầu cao hơn ngực một chút
- Vỗ hoặc xoa lưng nhẹ nhàng
Phù hợp với bé đầy hơi nhiều.
Vỗ ợ hơi bao lâu thì đủ?
Thông thường:
- 5–15 phút sau bú
- Nếu sau 15 phút bé không ợ nhưng vẫn thoải mái → có thể dừng
Không nên vỗ quá mạnh hoặc quá lâu.
Nếu bé thường xuyên nôn trớ nhiều, có thể tham khảo thêm bài: trẻ chậm tăng cân có đáng lo không
Những sai lầm thường gặp khi vỗ ợ hơi
⚠️ Vỗ quá mạnh
⚠️ Lắc người bé
⚠️ Để cổ bé không được đỡ chắc
⚠️ Ép bé phải ợ bằng mọi giá
Có những ngày mình bế con hơn 20 phút mà bé vẫn không ợ. Lúc đó lo lắm. Nhưng rồi nhận ra, nếu con không khó chịu thì không cần quá áp lực phải nghe tiếng ợ rõ ràng.
Khi nào cần đưa bé đi khám?
Ba mẹ nên đưa bé đi khám nếu:
- Nôn trớ nhiều thành vòi
- Sụt cân
- Quấy khóc kéo dài không rõ nguyên nhân
- Bụng trướng nhiều
Theo hướng dẫn của Tổ chức Y tế Thế giới, trẻ sơ sinh cần được theo dõi tăng trưởng định kỳ để đảm bảo phát triển khỏe mạnh.
Checklist vỗ ợ hơi an toàn
✅ Vỗ sau mỗi cữ bú
✅ Đỡ chắc cổ và lưng bé
✅ Vỗ nhẹ, không lắc
✅ Đặt khăn trên vai
✅ Không ép nếu bé ngủ ngon
Câu hỏi thường gặp
Trẻ sơ sinh không ợ hơi có sao không?
Không phải bé nào cũng ợ thành tiếng. Nếu bé không quấy khóc, không trớ nhiều thì không đáng lo.
Có cần vỗ ợ hơi khi bé bú mẹ hoàn toàn?
Có thể cần, nhất là khi bé bú nhanh hoặc ngậm ti chưa đúng.
Bao lâu thì bé không cần vỗ ợ hơi nữa?
Thường sau 4–6 tháng, khi hệ tiêu hóa hoàn thiện hơn, nhu cầu vỗ ợ giảm dần.
Vỗ ợ hơi có giúp giảm nôn trớ không?
Có thể giảm trào ngược nhẹ do khí dư trong dạ dày.
Kết luận
Cách vỗ ợ hơi cho trẻ sơ sinh tưởng đơn giản nhưng lại rất quan trọng trong chăm sóc những tháng đầu đời. Thực hiện đúng kỹ thuật giúp bé giảm đầy hơi, ngủ ngon và bú tốt hơn.
Nếu bé không ợ nhưng vẫn thoải mái, ba mẹ đừng quá lo lắng. Mỗi em bé có một cơ địa khác nhau. Sự kiên nhẫn và nhẹ nhàng của mẹ chính là điều giúp con cảm thấy an toàn nhất.
